Muhasebele Muhasebe Dersleri ve Güncel Vergi Bilgileri
Ana SayfaMonografilerDemirbaş alımı

Demirbaş alımı muhasebe kaydı

İşletmede kullanılacak demirbaşın vadeli satın alınması. Aşağıdaki vaka, sayısal verileri ve kayıt cevaplarıyla birlikte çözülmüştür.

Vaka dosyası

Bu örneği bir fiş olarak değil, belge, hesap ve mali tablo bağlantısı olarak okuyun.

  • ofis demirbaşı vergi hariç 120.000 TL bedelle alınıyor.
  • Eğitim örneğinde KDV %20 kabul ediliyor; KDV tutarı ve fatura toplamı ayrıca gösteriliyor.
  • Ödeme vadeli yapılıyor; varlık kullanıma hazır hale geliyor.

Sorular ve açıklamalı cevaplar

  1. Varlığın maliyet bedeli ve KDV'si nedir?

    Cevap: 120.000 TL maliyet, 24.000 TL KDV; fatura toplamı 144.000 TL olur.

  2. Neden doğrudan gider hesabı kullanılmaz?

    Cevap: Varlık birden fazla dönemde fayda sağlayacağı için maliyeti aktifleştirilir ve kullanım süresine yayılarak amortismana tabi tutulur.

  3. İlk ay amortismanı neye göre hesaplanır?

    Cevap: Faydalı ömür, amortisman oranı ve aktife/kullanıma giriş tarihi belirlenir; vergi mevzuatındaki oran güncel kaynaktan ayrıca kontrol edilir.

Çözümlü yevmiye kayıtları

Demirbaş alış kaydı

255 hesabı varlığın KDV hariç maliyetini, 191 hesabı indirilecek KDV'yi taşır.

Demirbaş alış kaydı
HesapBorçAlacak
255 Demirbaşlar120.000 TL
191 İndirilecek KDV24.000 TL
320 Satıcılar144.000 TL

Hesap seçiminin gerekçesi

  • 255 hesabı işletmede kullanılacak demirbaşı maliyet bedeliyle izler.
  • 191 KDV, varlığın maliyetine otomatik olarak eklenmez; indirim hakkı ve belge şartları ayrıca incelenir.
  • Amortisman kaydı alış gününde değil, aktife alma ve kullanım koşulları oluştuğunda kurulmalıdır.

Kayıt kontrolü ve mali tablo etkisi

Bilançoda 255 hesabı 120.000 TL, 191 hesabı 24.000 TL artar; karşılığında 320 Satıcılar 144.000 TL değişir. Alış anında gider oluşmaz; sonraki dönemlerde amortisman gideri doğar.

  • Borç toplamı ile alacak toplamını tablo üzerinde eşitleyin.
  • Belge toplamını, banka/kasa/cari ekstre ve yardımcı hesapla karşılaştırın.
  • İşlemin gelir tablosu, bilanço ve varsa KDV/bordro beyanına etkisini ayrı yazın.

Varyasyon soruları ve cevapları

  1. Nakliye ve montaj bedeli varsa?

    Cevap: Varlığı kullanılabilir hale getirmek için doğrudan gerekli nakliye/montaj unsurları maliyete dahil edilebilir; bakım ve rutin giderler ayrı değerlendirilir.

  2. Varlık yılın son gününde kullanıma hazır olursa?

    Cevap: Amortisman başlangıcı ve kıst uygulaması aktife giriş/kullanıma hazır olma tarihine göre incelenir; satın alma tarihi tek başına yeterli değildir.

Bu örneği gerçek dosyaya uyarlarken

İstisna, tevkifat, yabancı para, vade farkı, dönem sonu değerleme veya şirket türüne bağlı özel durum varsa aşağıdaki tutarları doğrudan kopyalamayın. Önce işlemin belgesini ve hukuki niteliğini belirleyin; sonra ilgili hesap kartı ve güncel mevzuatla karşılaştırın.

İlgili hesaplar